Medewerkersbetrokkenheid en Medezeggenschap

Veilig en gezond werken bestaat uit het goed organiseren van het werk. In de eerste plaats is dat zorgen voor een goede werkomgeving en apparatuur. In de tweede plaats gaat het om een verstandige manier van werken, zoals het gebruik van hulpmiddelen. Daar zijn de medewerkers ook medeverantwoordelijk voor. Betrek hen dus goed bij het maken van de RI&E. Veilig en gezond werken daar zijn werkgever en werknemer allebei bij nodig. Betrek daarom zoveel als mogelijk de medewerkers bij het opstellen van de RI&E en het uitvoeren van de verbetermaatregelen.

In de Compacte RI&E is dit ingebakken door gebruik van DOE- en Werknemerskaarten. Dit betekent dus ook dat bij het maken van de RI&E ingepland moet worden wanneer de gesprekken met medewerkers gevoerd kunnen worden.

Bij het uitvoeren van de Grote RI&E is het goed op verschillende manieren te zorgen voor betrokkenheid van medewerkers bij het opstellen van de RI&E. Bijvoorbeeld om de medezeggenschap, via de Commissie Veiligheid Gezondheid en Welzijn) bij dit proces te betrekken en/ of de preventiemedewerker of arbocoördinator, maar ook de medewerkers zelf. Dit kan o.a. op de volgende momenten:

  • Heeft u een ondernemingsraad of personeelsvertegenwoordiging? Als u op een rij heeft gezet hoe u de RI&E gaat uitvoeren, legt u dit voornemen als instemmingsaanvraag aan de ondernemingsraad of personeelsvertegenwoordiging voor. Als u voor uw opzet de instemming van de OR of PVT heeft gekregen, kunt u met de RI&E aan de slag.
     
  • Wie is straks verantwoordelijk is voor de te treffen maatregelen? Vaak is dat degene die ook verantwoordelijk is voor het budget. Laat deze persoon dan ook vanaf het begin bepalen hoe de RI&E vormgegeven wordt, daarbij geadviseerd door de preventiemedewerker/arbocoördinator.
      
  • Wat wilt u bereiken met de RI&E? Hoeveel tijd wilt u hiervoor uittrekken? Wie worden er bij het opstellen van de RI&E en het uitwerken van de actiepunten betrokken? Al deze vragen bespreekt u binnen de directie, het MT en de OR of PVT. De preventiemedewerker adviseert daarbij over wat relevant is binnen uw bedrijf, wat kan en wat moet. Realiseer goed dat maatregelen beter werken als de betrokkenen er zelf over nagedacht hebben en bij de keuzes betrokken worden.
      
  • Bepaal wie de RI&E gaat opstellen. Benoem één persoon die verantwoordelijk is voor het geheel. In de regel is dit vaak de preventiemedewerker of Arbocoördinator. Heeft deze (nog) weinig ervaring met het beoordelen van risico’s: schakel dan een extern deskundige in om samen door het bedrijf te lopen. Zo put u uit extra deskundigheid en ervaring en leren de preventiemedewerker en andere betrokkenen goed kijken naar de situatie in uw bedrijf. De volgende keer kunnen ze het dan zelf.
      
  • Vervolgens zijn verschillende werkwijzen mogelijk:
    - De preventiemedewerker vult de RI&E zelf in. Hierbij is ongetwijfeld overleg nodig met andere personen in de organisatie (dat komt immers de kwaliteit van de RI&E ten goede), maar het werk gebeurt door de preventiemedewerker zelf.
     
    - De preventiemedewerker besteedt het invullen (op onderdelen) uit. Hij stelt de onderdelen samen en kan vervolgens andere personen in het bedrijf de opdracht geven om onderdelen van de RI&E te gaan uitvoeren.

Hoe betrekt u medewerkers bij de RI&E?

  • Medewerkers zijn een belangrijke bron van informatie over veiligheid en gezondheid op het werk. Zij hebben belang bij veilige en gezonde werkomstandigheden en moeten daarom bij de RI&E worden betrokken. Een RI&E wordt hier bovendien beter van. U bepaalt daarom vooraf hoe u dit gaat doen.
      
  • Dat kan bijvoorbeeld door met leidinggevenden af te spreken dat zij samen met enkele medewerkers de vragenlijst invullen over hun afdeling, door de vragenlijst te bespreken in het werkoverleg of door werknemers enquêtes voor te leggen die in de branche zijn ontwikkeld (zoals de Quick Scan Werkdruk)
      
  • Vraag werknemers niet alleen naar knelpunten, maar om ook naar hun ideeën over geschikte oplossingen. Maak hen medeverantwoordelijk voor de eigen werkomgeving en een veilige manier van werken.